Verzekeringsplicht van motorrijtuigen

13-04-2015

De Wet electrische_rolstoel_01 (13-4-2015)


Wettelijk is bepaald dat elk motorrijtuig een specifieke aansprakelijkheids-verzekering (WA-verzekering) moet hebben. Dit omdat de wetgever (terecht) heeft onderkend dat er aan het gebruik van een motorrijtuig bijzondere risico’s kleven, vooral op het gebied van mogelijke schade die aan andere weggebruikers kan worden toegebracht. Van die verzekeringsplicht, vastgelegd in de Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorrijtuigen (de WAM) is zo’n beetje iedereen wel op de hoogte. 

Iets anders echter, is de reikwijdte van de verzekeringsplicht. Dat is iets waar nog steeds onduidelijkheid over blijkt te bestaan en waarover regelmatig misverstanden ontstaan. Met soms als gevolg, het onbedoeld niet verzekerd zijn.

Motorrijtuigen

Volgens de wet is een motorrijtuig een rij- of voertuig dat bestemd is om over te grond te worden voortbewogen (mede) door mechanische kracht (bijvoorbeeld een benzinemotor)  of (mede) door elektrische aandrijving met stroomtoevoer van elders (zoals een trolleybus). Uitdrukkelijk uitgezonderd zijn rij- of voertuigen die via rails worden voortbewogen, dus treinen en trams vallen niet onder het begrip motorrijtuig.

Deze definitie lijkt glashelder, maar de praktijk is weerbarstig. Er zijn namelijk tal van voertuigen die op het eerste gezicht niet direct als motorrijtuig zullen worden gekwalificeerd, maar dat weldegelijk zijn. En omdat een inschattingsfout direct verzekeringsgevolgen kan hebben, is het zaak alert te zijn. Bij het begrip motorrijtuig zal iedereen direct denken aan personenauto’s, bestelbusjes, vrachtauto’s, autobussen, motorfietsen, scooters en bromfietsen. Bij iets dieper nadenken zullen de tractoren, heftrucks en dergelijke worden genoemd. De echte kenners noemen in één adem ook de snorfietsen, elektrische rolstoelen, scootmobiels en brommobiels. Maar er is nóg meer. Zonder uitputtend te willen zijn, noemen wij nog de trikes, quads, segway, tuk-tuk,  de wegtreintjes, de stints en de elo-bikes.

Wel of niet verzekeren?

De vuistregel is, zodra het voertuig met een motor kan worden voortbewogen, is er vrijwel altijd sprake van een motorrijtuig met een specifieke verzekeringsplicht.

Er is één belangrijke uitzondering: voor de elo-bike geldt een bijzondere regeling. De laatste jaren almaar populairder wordende elektrische fiets met trapondersteuning (in de volksmond meestal elo-bike genoemd) is volgens de wet weliswaar een motorrijtuig, maar valt niet meer onder de verzekeringsplicht van de WAM. De aansprakelijkheid voor schade met deze fietsen is inmiddels gedekt onder de meeste particuliere aansprakelijkheidsverzekeringen (AVP), maar het kan zeker geen kwaad om dat in een voorkomend geval zekerheidshalve even te checken. In onze Rubriek VI (de collectieve particuliere aansprakelijkheidsverzekering voor bewoners,  is deze dekking vanzelfsprekend opgenomen.                

Door wie?

De wet stelt dat de verzekeringsplicht rust op de eigenaar of houder van het motorrijtuig. Dit houdt in dat ook iemand anders dan de eigenaar voor de WA-verzekering kan moeten zorg dragen. Te denken valt hierbij aan een lease-auto waarbij wordt overeengekomen dat niet de leasemaatschappij, maar de lessee de verzekering moet afsluiten. Dus bent u niet de eigenaar van een motorrijtuig maar gebruikt u die wel, zoek dan goed uit óf er een verzekering is, dan wel wie daarvoor verantwoordelijk is.

Ook vanuit het Zorgkantoor wordt op de verzekeringsplicht gewezen. Bijvoorbeeld CZ wijst er in haar Protocol Rolstoelverstrekking Intramuraal uitdrukkelijk op dat de instelling verantwoordelijk is voor het afsluiten van een verzekering voor elektrische rolstoelen.

Consequenties

Duidelijk is, dat wanneer een motorrijtuig geen geldige WA-verzekering heeft, de eventueel veroorzaakte schade (hoe groot die ook is) uit eigen middelen moet worden voldaan. Daarnaast is de eigenaar of houder die verzuimt heeft een geldige WA-verzekering af te sluiten, ook nog eens strafrechtelijk in overtreding en dreigt vervolging door justitie.

Conclusie en advies 

Concluderend kan worden gesteld dat het van groot belang is alle soorten motorrijtuigen in eigendom, in gebruik, en binnen uw organisatie te inventariseren én te controleren op verzekeringsdekking. 

Ten aanzien van elektrische rolstoelen en scootmobiels in eigendom of gebruik bij bewoners en cliënten, is het zaak hen hierover uitdrukkelijk te informeren en hen te wijzen op de verzekeringsplicht. Dit zou onder andere kunnen door een passage op te nemen in de schriftelijke stukken die aan nieuwe bewoners en cliënten worden verstrekt.

Gaat het om via het Zorgkantoor verstrekte elektrische rolstoelen, dan zal de instelling gehouden zijn om voor een juiste verzekering zorg te dragen.

Afsluitend

Bij twijfel kunt u uiteraard contact met ons opnemen en kunnen wij voor u nagaan óf er een verzekeringsplicht geldt, en zo ja, voor dekking zorg dragen.

Uitgelicht

  • 2019
  • 2018
  • 2017
  • 2016
  • 2015
  • 2014